AM | RU
USD
EUR
RUB

Հայկական «էկզոկմախքի» առաջին քայլերը

 

ԵՐԵՎԱՆ, 18 ՀՈԿՏԵՄԲԵՐԻ, Hy.armradio.am: ՏՏ ոլորտի խոշորագույն ու ամենասպասված՝ «ԴիջիԹեք» էքսպո ցուցահանդեսին «Քայլ մեդ» ընկերությունն օրերս ներկայացավ չափազանց կարևոր ձեռքբերումներով։ Հայկական արտադրության էկզոկմախքն ու կանգնակ-սայլակը գրավում էին ցուցահանդեսի գրեթե բոլոր մասնակիցների ուշադրությունը։

Ռադիոլուրի հետ զրույցում «Քայլ մեդ» ընկերության տնօրեն Դավիթ Արսենյանը վստահեցրել է․ «Էկզոկմախքն ու կանգնակ-սայլակը նվազագույնին կհասցնեն ոչ միայն հաշմանդամների, այլև նրանց ընտանիքների հոգսերը»։

Ամեն ինչ սկսվեց ապրիլյան պատերազմից հետո, երբ մի խումբ երիտասարդ կինեզիոլոգներ որոշեցին համախմբվել, գնալ զինվորական հոսպիտալ և օգնել պատերազմի արդյունքում հաշմանդամ դարձած տղաներին։

Մտածում էին՝ որքան շուտ սկսվեն վերականգնողական աշխատանքները, տղաներն այնքան շուտ ոտքի կկանգնեն և արդյունքն ավելի մեծ կլինի՝ պատմում է «Քայլ մեդ» ընկերության տնօրեն Դավիթ Արսենյանը․

«Աշխատում էինք անգամ կոմայով հիվանդների հետ, իհարկե, բժիշկների վերահսկողության ներքո։ Հետո ունեցանք այնպիսի արդյունք, որին չէինք սպասում․ Հովհաննես Պողոսյանի ձախ կիսանգնդի շուրջ 45 տոկոսը հեռացվել էր, շատերն ասում էին, որ չի խոսի և ոչ էլ կքայլի, բայց նա հիմա և՛ քայլում է, և՛ խոսում։ Շատ հետաքրքիր մի դեպք եղավ․ միջանցքում երգում էի «Գետաշենը»։ Երբ մտա Հովհաննեսի սենյակ, ավարտեցի երգը՝ «բազմել ես լեռներին», հանկարծ Հովհաննեսը շարունակեց՝ արծիվների բույնն ես, չքնաղ Գետաշեն»։

Դա այն ժամանակ էր, երբ Հովհաննեսն ընդամենը ձայներ էր հանում կամ էլ մի քանի հնչյուն արտաբերում։ Հետո պարզեցին, որ «Գետաշենը» Հովհաննեսի գնդի երգն էր, որը բանակում երգում էին ամեն առավոտ և անգամ օրվա մեջ մի քանի անգամ։ Նյարդամկանային հիշողությունն էր գուցե աշխատել։

«Դրանից կառչեցինք ու լոգոպետ Անի Մանուկյանն իր համառությամբ պարզապես խոսեցրեց Հովհաննեսին»,-ասում է Դավիթը։

Ապրիլյան պատերազմի հրաշքով փրկվածներից է նաև Դանիել Դավթյանը։ Մինչ Արցախից Երևան հասցնելը մի քանի անգամ սրտի կանգ էր ունեցել։ Դանիելն այսօր քայլում է, խոսում, ապրում։ Այս և մի քանի այլ հաղթանակների մեջ ևս իր բաժինն ուներ երիտասարդ կինեզիոլոգների թիմը։ Ու եկավ թիմին հստակ կարգավիճակ տալու ժամանակը։ 2016-ի սեպտեմբերին ստեղծվեց «Քայլ մեդ» կազմակերպությունը՝ նոր առաքելությամբ․

«Եկավ մի պահ, որ պարզվեց, որ որոշ տղաներ չեն քայլելու։ Այդ մտքի հետ չէինք ուզում հաշտվել, և հենց այդ ժամանակ էլ ծնվեց էկզոկմախք ստեղծելու գաղափարը։ Սկզբում անգամ անունը չգիտեի, բայց համացանցը փորփրելով տեսա, որ գոյություն ունի նման սարք, որը կոչվում է էկզոկմախք, ընդ որում՝ սարսափելի թանկ»։

Հայկական էկզոկմախք ստեղծելու գաղափարն իրականություն դարձնելու նպատակով դիմեցին ճարտարագիտական համալսարանի (ANEL) լաբորատորիա, որն իրականացրեց նախագծի ինժեներական և ծրագրային աշխատանքները։ Կենսաբանական կիրառության ապահովումն ու մեխանիկական կառուցվածքի նախագիծը բժիշկների գործն էր։ Հայկական արտադրության էկզոկմախքի նախնական տարբերակն արդեն իրականություն է։

«Սարքը իրենից ներկայացնում է մարդու քայլքը։ Այն նպաստում է վերջույթների շարժումների բարելավմանը։ Էկզոկմախքը, կարծեք, ապահովում է քայլերի հերթականությունը, մի բան, որը չի կարող անել համապատասխան օրգանի վնասվածք ունեցող մարդը»։

Էկզոկմախքը կարճ ժամանակում օգնում է սովորել պահել հավասարակշռությունը, կարողանում է օգնել կառավարել մարմինը և մարմնի համապատասխան մկաններից վերցրած ազդակների միջոցով գործի է դնում շարժիչները:

Ինչով է հայկական էկզոկմախքը տարբերվում աշխարհում գոյություն ունեցող նման սարքերից. հարցին Դավիթ Արսենյանը արձագանքում է․

«Ես այն անվանել եմ ամենագնաց։ Հայկական սարքը ավելի կոմպակտ է և ֆունկցիոնալ։ Հաշմանդամը սրանով ավելի ինքնուրույն է դառնում»։ Որքանով սարքը կնպաստի քայլելու ֆունկցիայի ամբողջական վերականգնմանը, առայժմ դժվար է ասել, գործնական կիրառության փորձի պակաս կա, բայց այն, որ սարքը կանխելու է նստակյաց վիճակի հետևանքով առաջացող բազմաթիվ հիվանդություններ՝ «Քայլ մեդ»-ի անդամները չեն կասկածում։

Թիմի առաջնային նպատակն է, որպեսզի էկզոկմախքից օգտվելու հնարավորություն ունենա վերականգնողական բուժում ստացող յուրաքանչյուր զինհաշմանդամ կամ հնարավորության բացակայության դեպքում, գոնե ունենալ մի քանի սարք, որոնք կտրամադրվեն անվճար, որոշակի ժամանակահատվածով։

Թիմը հետաքրքիր մեկ այլ առաջարկ էլ ունի՝ ստեղծել կանգնակ-սայլակ, որը ոչ միայն հաշմանադամների, այլև նրանց խնամողների խնդիրները կհասցնի նվազագույնի։

Դավիթ Արսենյանն ասում է, որ սարքերի արտադրությունն իրականացրել են Ամուլսարին հարակից իր հարազատ Գնդեվազ գյուղում։ Հենց այստեղ էլ միտք ունեն ընդլայնելու արտադրությունը։ Զարմանում է, երբ ոմանք ասում են, թե Հայաստանում գործ չկա անելու։

«Գործ կա, գործ անող չկա։ Հենց այս ոլորտում այնքան բան կարելի է անել»,- ասում է։ Դեռ բազմաթիվ ծրագրեր կան հաշմանդամների ու նրանց ընտանիքների կյանքը թեթևացնելու համար։

Ալիսա ԳԵՎՈՐԳՅԱՆ

Լրահոս
Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 330 դեպք Մերժվեց Սուրբ Աթոռում ՀՀ նախկին դեսպան Միքայել Մինասյանին կալանավորելու վերաբերյալ միջնորդությունը. Մակինյան Երկրաշարժ՝ Մարմարաշեն գյուղից 6 կմ հարավ-արևելք ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Հուլիսի 6 89+1 դատվողները Ճանապարհը արդյունավետության գնահատումն է. Միքայել Մալխասյան Պետական կաշառքից մինչև Սահմանադրական կարգի տապալում. ՍԴ շուրջ իրավիճակը 1 տարվա ընթացքում (տեսանյութ) Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 706 դեպք «ՀՀ Սահմանադրություն․ կարմիր և կանաչ գծեր». Խորհրդաժողով` նվիրված ՀՀ Սահմանադրության օրվան. ՈՒՂԻՂ Անձնական շահադիտությամբ Սահմանադրության խախտումը չի կարող անհետևանք լինել Այսօր Գոշավանքում տեղի կունենա «Իրավական ուղու» կազմակերպած խորհրդաժողովը՝ նվիրված ՀՀ Սահմանադրության օրվան Պետք է դադարենք ժամանակ ծախսել ներքաղաքական խնդիրների վրա և նախագծենք ՀՀ-ի զարգացման տեսլականը. Ոսկանյան Որքա՞ն աշխատավարձ են ստացել նախարարները 2019 թ-ին, ի՞նչ ունեցվածք ունեն․ 12 նախարարների հայտարարագրերը Սարսանգի ջրամբարում 11 և 14-ամյա երեխաներ են ջրահեղձ եղել Ադրբեջանը հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակել է շուրջ 2000 կրակոց Հուլիսի 6-ի հոսանքազրկումների մասին Նոր ՀԿ՝ գիտության ու կրթության զարգացման և իրավունքների պաշտպանության համար Միջազգային հեղինակավոր պարբերականներն ու ABC հեռուստաալիքն անդրադարձել են «ԱրմՆյուզ» և «5-րդ ալիք» հեռուստաընկերություններ ոստիկանների այցելությանը Էջմիածնի Մայր Տաճարի վերանորոգումը խոչընդոտելու հրահանգը տրված է անձամբ Փաշինյանի կողմից. Աշոտյան Հովիկ Աղազարյանի որդուն մեղադրանք է առաջադրվել. գործն ուղարկվել է դատարան «Այսօր մենք ամեն ոլորտում կորցնում ենք հայկականը» Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա Արայիկ Հարությունյանը ընդունել է Զոհրաբ Մնացականյանին Արցախում կորոնավիրուսով վարակվածների թիվը 129 է. ծանր վիճակում է գտնվում մեկ հոգի Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 580 դեպք «Հրապարակ». Իշխանությունը ձեռնամուխ է եղել մամուլի և խոսքի ազատության դեմ պայքարելու գործին «Հրապարակ». Իշխանությունների հույսերը չեն արդարացել «Հրապարակ». Արարատ Միրզոյանը Փաշինյանին համոզել է ևս մեկ անգամ «չտապալել» սահմանադրական կարգը ՕՐՎԱ ԽՈՐՀՈՒՐԴԸ: Հուլիսի 4 Դատավորին ՍԴ շենք մտնել չթույլատրելն ուղղակիորեն ՀՀ Քրեական օրենսգրքով հետապնդվող արարք է. Դավիթ Հարությունյան ՀՀ իշխանությունների գերակա խնդիրը ՌԴ-ի հետ հարաբերությունները չեղարկելն է․ Արա Վարդանյան (տեսանյութ) Արցախի Հանրապետության նախագահը նախաձեռնել է համաներման և ներման առանձին գործընթացներ Վարչապետը ՄԻԵԴ-ում Հայաստանի ներկայացուցչի գրասենյակում նոր նշանակում է արել Խուզարկություն՝ Սևանի Հարսնաքար հյուրանոցային համալիրում Գլուխներդ պատին եք տվել, եթե մտածում եք, թե կարող եք Հայաստանում ազատ խոսք ճնշել. քաղաքագետ Էլ չասեք, որ վիրուսի այս տեմպի համար քաղաքացին է մեղավոր. դուք ու ձեր փնթիությունն են մեղավոր Էլ չասեք, որ վիրուսի այս տեմպի համար քաղաքացին է մեղավոր. դուք ու ձեր փնթիությունն են մեղավոր Ոստիկանության ծառայողներն «Արմնյուզ» ՀԸ–ում են (տեսանյութեր) Ակնհայտ անօրինական հրամանը կամ կարգադրությունը չկատարելը բացառում է քրեական պատասխանատվությունը. Ռուբեն Մելիքյան Հանրային համերաշխության քայքայումը անդառնալի հետևանքներ կարող է ունենալ․ Արթուր Վանեցյան
Խմբագրի ընտրություն
website by Sargssyan